VAC tedavisi yani Negatif Basınçlı Yara Tedavisi (NPWT); yaranın üzerine özel sünger/gazlı dolgu, şeffaf kapama filmi ve vakum cihazı yerleştirilerek kontrollü negatif basınç uygulanmasıdır. Genellikle 80–125 mmHg aralığında kullanılır; amaç yara sıvısını uzaklaştırmak, ödemi azaltmak, granülasyon dokusunu artırmak ve yara kenarlarının kapanmasına destek olmaktır. Neden kullanılır? VAC/NPWT özellikle şu yaralarda tercih edilir:...
Kronik yara tedavisinde en etkili yaklaşım tek bir ürün değil; yaranın nedenini düzelten, basıncı/ödemi/enfeksiyonu kontrol eden ve uygun ileri yara ürünüyle desteklenen bütüncül tedavidir. En güçlü bilimsel kanıta sahip yöntemler 1. Venöz ülserlerde kompresyon tedavisi Venöz bacak ülserlerinde en güçlü kanıt çok katlı kompresyon bandajı veya uygun kompresyon çorabıdır. Cochrane verilerine göre kompresyon,...
Bası yaraları; cilt ve cilt altı dokuların uzun süreli basınç, makaslama (shear), sürtünme ve mikroiklim (nem-sıcaklık) etkisiyle hasar görmesi sonucu oluşur. Günümüzde uluslararası kılavuzlar, özellikle European Pressure Ulcer Advisory Panel, National Pressure Injury Advisory Panel ve Pan Pacific Pressure Injury Alliance tarafından yayımlanan güncel öneriler, bası yaralarının büyük bölümünün önlenebilir...
Yara İyileşmesini Engelleyen Faktörleri Erken Tanıyın Yara değerlendirmesinde doğru yaklaşım, yalnızca yaranın görünümüne değil; iyileşmeyi geciktiren tüm faktörlere odaklanmayı gerektirir. TIMES modeli, yara yatağı hazırlığında kullanılan kanıta dayalı bir değerlendirme sistemidir. ⸻ T — Tissue (Doku) Canlı olmayan dokular iyileşmeyi geciktirir. * Nekroz * Slough (fibrinli doku) * Hiperkeratoz * Yara yüzeyindeki kalıntılar ✔️ Debridman ve etkili temizlik ile yara...
Tele-yara bakım, yara hastasının her kontrolde hastaneye gitmeden; yara fotoğrafı, ölçüm, semptom, ağrı, akıntı, koku, pansuman bilgisi ve risk bulgularının sağlık ekibiyle dijital ortamda paylaşılmasıdır. En sık şu yaralarda kullanılır: Diyabetik ayak yarası, venöz ülser, bası yarası/yatak yarası, cerrahi yara, kronik iyileşmeyen yaralar, evde bakım hastaları. Güncel literatürün genel sonucu 2025 sistematik derleme...
A – Değerlendirme ve Tanı * Genel sağlık değerlendirmesi * Venöz ülser tanısının doğrulanması * Arteriyel dolaşımın değerlendirilmesi * ABPI ölçümü * Ödem, ağrı ve enfeksiyon değerlendirmesi B – En İyi Uygulama ve Kompresyon * Kompresyon tedavisine erken başlama * Venöz hipertansiyonun azaltılması * Ödem kontrolü * İyileşmenin desteklenmesi * Nüks riskinin azaltılması C – Süreklilik ve Hasta Katılımı * Hasta eğitimi * Tedaviye...
BASI YARALARININ ÖNLENMESİ Basınç • Makaslama • Sürtünme • Mikroiklim Bası Yaraları Neden Oluşur? 🔹 Basınç (Pressure) * Uzun süre aynı pozisyonda kalma * Dokuların kanlanmasının azalması * Hücre hasarı ve doku kaybı 🔹 Makaslama (Shear) * Deri ve alttaki dokuların farklı yönlerde hareket etmesi * Özellikle yatakta kayma sırasında oluşması * Derin doku hasarı riskinin artması 🔹 Sürtünme (Friction) * Derinin...
Erken Tanı ve Sigarayı Bırakmak Uzuv Kaybını Önleyebilir Burger hastalığı nedir? El ve ayaklardaki küçük ve orta çaplı damarların iltihaplanıp tıkanması sonucu gelişen bir damar hastalığıdır. En önemli risk faktörü sigara ve diğer tütün ürünlerinin kullanımıdır. ⸻ 🚨 Belirtileri Nelerdir? ✓ Ayak ve ellerde üşüme ✓ Parmaklarda solukluk veya morarma ✓ Yürürken baldır ağrısı ✓ Dinlenirken bile devam...
Kronik yara, normal iyileşme basamaklarını beklenen sürede tamamlayamayan, iyileşmesi duran/geciken veya sık tekrarlayan yaradır. Klinik pratikte yara 4 haftada belirgin iyileşme göstermiyorsa “iyileşmesi gecikmiş yara”, çoğu kaynakta 6–12 haftadan uzun sürüyorsa kronik yara kabul edilir. Bazı kılavuzlarda 30 günü aşan iyileşmeyen yaralar “ülser/kronikleşme” açısından değerlendirilir. Kronik yara neden kronikleşir? En sık nedenler: Dolaşım...
Yara Bakımı ve Enfeksiyon Kontrolü: Etkili İyileşmenin Temel İlkeleri Yara, çeşitli nedenlerle deri veya doku bütünlüğünün bozulması sonucu oluşan bir sağlık problemidir. Yara bakımı, yara iyileşme sürecinin düzenli ve doğru aşamalarla ilerlemesini sağlamak amacıyla uygulanan sistematik bakım ve tedavi süreçlerini kapsar. Doğru yara bakımı, komplikasyon riskini azaltır ve iyileşme süresini önemli...
